Agjencia e Ushqimit dhe Veterinarisë (AUV) ka konfirmuar se mbi 35.170 kilogramë peshk i ngrirë do të asgjësohen pas konstatimit të pranisë së krimbave dhe parazitëve në këtë produkt. Ky vendim erdhi pas një aktgjykimi të Gjykatës Komerciale në Prishtinë (Nr. 2025:134825), e cila urdhëroi bllokimin e sasisë së kontaminuar dhe moslejimin e saj në treg.
Sipas AUV-it, peshku i destinuar për asgjësim është aktualisht i bllokuar në depot e kompanisë importuese dhe nuk është hedhur në qarkullim. Institucioni shton se procesi i asgjësimit do të bëhet me qëllim mbrojtjen e shëndetit të konsumatorëve dhe respektimin e standardeve ndërkombëtare ushqimore.
Megjithatë, pas hulumtimit të publikuar nga Vox Kosova, doli në pah se për vite me radhë, qytetarët kanë konsumuar peshk të ngrirë të infektuar me parazitë, ndërkohë që institucionet përkatëse kanë qenë në dijeni por nuk kanë marrë masa efektive. Për më tepër, AUV publikoi një deklaratë kontradiktore duke thënë se krimbat në peshk nuk përbëjnë rrezik për shëndetin nëse produkti përgatitet siç duhet, një qëndrim që u kritikua ashpër nga ekspertët e shëndetësisë.
Raportet laboratorike kanë identifikuar praninë e parazitit Anisakis Simplex, një lloj i njohur që mund të shkaktojë probleme serioze shëndetësore, përfshirë:
- dhimbje të forta barku,
- të përziera dhe të vjella,
- reaksione alergjike,
- inflamacion të sistemit tretës,
- dhe në raste të rënda, komplikime që kërkojnë trajtim spitalor.
Skandali ka nxjerrë në pah mungesën e transparencës dhe përgjegjësisë së institucioneve, përfshirë edhe Ministrinë e Bujqësisë, e cila sipas hulumtimit ishte e informuar për situatën. Kjo ka rritur shqetësimin e qytetarëve, të cilët mbeten të ekspozuar ndaj produkteve potencialisht të rrezikshme.
AUV ka premtuar se do të informojë opinionin publik në momentin e asgjësimit të plotë të kësaj sasie. Deri atëherë, mbetet dilema e madhe për besueshmërinë e institucioneve dhe sigurinë ushqimore në Kosovë.
Ky rast është një shembull i qartë i dështimit institucional në mbrojtjen e shëndetit publik. Konsumatorët kosovarë janë lënë të pambrojtur përballë një rreziku real, pasi peshku i infektuar me parazitë, ndonëse i bllokuar, për vite ka përfunduar në tryezat e qytetarëve. Deklaratat kontradiktore të AUV-it për rrezikun shëndetësor vetëm sa kanë shtuar pasigurinë.
Rreziku kryesor nga konsumimi i këtij peshku lidhet me Anisakis Simplex, një parazit që dihet se mund të shkaktojë infeksione gastrointestinale dhe reaksione alergjike të rënda. Në shumë vende të BE-së dhe botës, produktet e prekura nga ky parazit trajtohen si të rrezikshme dhe asgjësohen menjëherë. Fakti që në Kosovë është dashur ndërhyrja e gjykatës për ta ndaluar shpërndarjen, tregon dobësitë e mekanizmave mbrojtës.
Kjo situatë dëmton jo vetëm shëndetin e qytetarëve, por edhe besimin te institucionet dhe integritetin e tregut ushqimor. Nëse nuk ndërmerren reforma të shpejta, raste të ngjashme mund të përsëriten, duke sjellë pasoja afatgjata në sigurinë ushqimore dhe imazhin e vendit.