Një krizë e rëndë e furnizimit me ujë të pijshëm ka goditur qytete të tëra të Kosovës, duke lënë mijëra banorë pa qasje në një nga nevojat më bazike të jetës – ujin. Që nga dita e djeshme, pjesë të mëdha të Fushë Kosovës, Prishtinës dhe Skenderajt janë pa ujë në çezma, dhe ende nuk ka një afat të saktë se kur pritet normalizimi i situatës.
Banorët janë shprehur të frustruar dhe të lodhur nga kjo situatë, e cila, fatkeqësisht, nuk është as hera e parë. Mungesa e ujit po ndikon jo vetëm në nevojat ditore për larje, pastrim dhe higjienë, por edhe në aspekte kritike si përgatitja e ushqimit dhe konsumimi i ujit të pijshëm.
“Jemi duke jetuar si në shekullin e kaluar. Me bidonë nëpër makina, me radhë para pompave, me shpresa të kota që do të vijë uji. Nuk është jeta kështu në vitin 2025,” thotë një banor i lagjes Dardania në Prishtinë.
Ndërkohë, Kompania Rajonale e Ujësjellësit ka dhënë një sqarim të shkurtër duke përmendur “defekte teknike” dhe “ndërhyrje në rrjetin qendror”, por pa specifikuar një datë të qartë për rikthimin e ujit. Kjo mungesë transparence vetëm sa po shton panikun dhe pakënaqësinë te qytetarët.
Kriza që përsëritet pa zgjidhje të qëndrueshme
Mungesa e ujit në Kosovë është një problem i kahershëm. Me dekada të tëra, qytetarët janë përballur me ndërprerje të shpeshta – herë për shkak të thatësirës, herë për mungesë investimesh, e herë për neglizhencë institucionale. Derisa në vendet evropiane furnizimi 24-orësh me ujë është standard, në Kosovë është ende luks.
Në mungesë të ujit të rrjedhshëm, shumë familje po detyrohen të blejnë ujë të ambalazhuar, që rëndon edhe më shumë buxhetin familjar. Ndërkohë, në spitale, çerdhe, shkolla dhe biznese, mungesa e ujit po krijon kushte alarmante higjienike dhe operacionale.
A është kjo jetesa që qytetarët meritojnë?
Në një vend ku faturat e ujit vijnë rregullisht, por uji mungon po aq rregullisht, lind një pyetje e thjeshtë: ku po shkojnë të gjitha ato pagesa? Pse nuk investohet në infrastrukturë moderne të ujësjellësit? Pse institucionet heshtin kur qytetarët janë të etur, të papastër dhe të zhgënjyer?
Problemet me ujin në Kosovë nuk janë vetëm teknike – janë politike, institucionale dhe sistematike. Qytetarët nuk po kërkojnë luks – po kërkojnë vetëm kushte elementare për jetesë: të kenë mundësi të pijnë ujë të pastër, të lajnë fëmijët e tyre, të pastrojnë veten dhe ambientin ku jetojnë.
Në mungesë të ujit, nuk ka jetë normale, nuk ka higjienë, nuk ka dinjitet.
Çka kërkojnë qytetarët?
- Furnizim i vazhdueshëm dhe transparent me informacione nga kompanitë e ujësjellësit
- Investime të menjëhershme në rrjetin e ujësjellësit
- Monitorim nga organet e pavarura për keqmenaxhim dhe humbje në rrjet
- Zbatim të strategjive afatgjata për menaxhimin e resurseve ujore
Përndryshe, Kosova rrezikon të vazhdojë të ngecë në ciklin e krizave bazike që do duhej të ishin tejkaluar moti.
Burime: Deklaratat e qytetarëve, raportet në rrjete sociale, informata nga KRU Prishtina