Në kërkim të origjinës së kuzhinës më të vjetër në botë, studiuesit dhe historianët e ushqimit bien dakord se rajoni i Mesopotamisë, i njohur si “Vendlindja e Civilizimit”, përfaqëson atë pikë ku nisën traditat e para të gatimit sistematik dhe të organizuar.
Historia e Mesopotamisë si vendlindje e kuzhinës:
Mesopotamia, një zonë gjeografike mes lumenjve Tigër dhe Eufrat (në territorin e Irakut dhe pjesëve të Sirisë dhe Iranit sot), është një nga rajonet më të vjetra të banuara në mënyrë të qëndrueshme, që nga rreth 6000 p.e.s.
Aty janë zbuluar pllaka balte me receta të shkruara në shkrimin kuneiform, që tregojnë përgatitjen e ushqimeve të ndryshme, përdorimin e drithërave (sidomos elbit), mishit, perimeve dhe mjaltit.
Gatuarja në këtë rajon nuk ishte thjesht për nevojën e mbijetesës, por zhvilloi shije dhe metoda të përpunimit të ushqimit që janë bazë e kuzhinave moderne.
Përbërësit kryesorë dhe teknikat në kuzhinën e lashtë mesopotamase:
- Drithërat: Elbi ishte baza kryesore, përdorej për të bërë bukë, torta dhe birrë.
- Mishi: Mish qengji, dhie, lopë dhe peshk, i kapur nga lumenjtë e zonës.
- Bishtajoret dhe perimet: Thjerrëza, bizele, qepë, hudhër dhe shumë barishte aromatike.
- Mjaltë dhe fruta: Për ëmbëlsira dhe pije.
- Erëza dhe vajra: Erëza natyrale si koriandri, rigoni, mente, dhe vaj ulliri.
- Teknika gatimi: Zierja në tenxhere prej balte, pjekja në furrë prej dheu, dhe gatimet ngadalë që ruanin aromat dhe shijen.
Rëndësia historike dhe ndikimi në botë:
Mesopotamia ka dhënë themelet e kuzhinës së organizuar, ku receta të shkruara dhe përbërës të ndryshëm u bënë pjesë e përditshmërisë njerëzore. Kjo kuzhinë ka ndikuar drejtpërdrejt tek gatimet e Egjiptit të lashtë, Sirisë, Iranit dhe më vonë të Lindjes së Mesme dhe Mesdheut.
Më shumë se një mënyrë për të ushqyer trupin, ushqimi në Mesopotami ka qenë pjesë e ritualeve fetare, ceremonive dhe festimeve, duke e bërë kuzhinën një art dhe kulturë.
Kuzhina më e vjetër në botë konsiderohet pa dyshim ajo e Mesopotamisë, si rezultat i gjetjeve arkeologjike dhe dokumenteve historike. Ajo ka vulosur rrugën për zhvillimin e kuzhinave të tjera të mëvonshme dhe vazhdon të jetë një pikë reference për studimin e ushqimit në historinë njerëzore.