Koreja e Veriut funksionon sipas ideologjisë Juche, një formë e komunizmit që e kombinon vetë-mjaftueshmërinë me adhurimin absolut të udhëheqësit. Që nga viti 1948, vendi është drejtuar nga e njëjta familje – Kim Il-sung, pastaj i biri Kim Jong-il, dhe sot Kim Jong-un.
1. Udhëheqësi – qendra e gjithçkaje
Figura e udhëheqësve shihet si e shenjtë. Statutë, portrete dhe fraza propagandistike ndodhen kudo. Qytetarët janë të detyruar t’i pastrojnë, t’i ruajnë dhe t’i nderojnë çdo ditë. Edhe një gabim i vogël ndaj këtyre simboleve mund të çojë në dënime të rënda.
Sistemi kastor – “songbun”
Në Korenë e Veriut ekziston një sistem i padukshëm ndarjeje shoqërore i quajtur songbun, i cili i kategorizon njerëzit sipas “besnikërisë politike” të familjes së tyre. Nga ky sistem varet:
- ku mund të jetosh
- ku mund të shkosh në shkollë
- çfarë pune mund të marrësh
- çfarë sasi ushqimi merr
- a ke të drejtë të jetosh në Phenian apo jo
Ka tri kategori kryesore:
- Elita besnike
- Klasa e zakonshme
- Klasa e “dyshimtë” – familje që mendohet se kanë pasur lidhje me Jugun, fenë ose perëndimin.
Sa më poshtë të jesh në këtë sistem, aq më e vështirë është jeta.
Dënimet dhe kampet e punës
Në vend ekzistojnë disa lloje kampesh:
- Kampet politike – ku dërgohen njerëzit që dyshohen për tradhti ose mosbindje. Shpesh edhe të afërmit e tyre dënohen së bashku.
- Kampet e riedukimit – dënime me punë të detyruar, shpesh për gabime të vogla si dëgjimi i muzikës së huaj apo kalimi i kufirit.
Jeta në këto kampe është jashtëzakonisht e ashpër. Puna e rëndë, ushqimi minimal dhe dhuna raportohen shpesh nga të arratisurit.
Media dhe informacioni – bota brenda një bote
Në Korenë e Veriut ekzistojnë vetëm kanalet shtetërore. Gazetat janë të gjitha propagandë. Interneti global është i ndaluar – qytetarët kanë vetëm një rrjet të brendshëm të quajtur Kwangmyong, ku çdo faqe është e kontrolluar nga shteti.
Dëgjimi i muzikës së huaj, shikimi i filmave të Koresë së Jugut apo përdorimi i USB-ve të kontrabanduara është i ndaluar dhe dënohet rëndë.
Ushqimi – një pasiguri e përhershme
Korea e Veriut ka përjetuar disa periudha urie. Mungesa e tokave pjellore, izolimi ekonomik dhe përmbytjet e shpeshta e kanë bërë ushqimin luks për shumë njerëz.
- Racionet janë të kufizuara dhe shpesh të pamjaftueshme.
- Shumë familje jetojnë me oriz të përzier me misër, barishte të egra dhe ndonjëherë madje me lëvore pemësh gjatë periudhave të vështira.
- Fëmijët shpesh kanë probleme me nënushqyerjen.
Ndërkohë, elita politike ka qasje në restorante, mish të importuar dhe ushqime luksoze.
Ekonomia – një shtet që mbijeton me ndihma
Vendi ka shumë pak industri reale. Shumica e ekonomisë është e orientuar drejt ushtrisë. Për të mbijetuar, Koreja e Veriut përdor:
- tregun e zi të brendshëm
- kontrabandën
- ndihmat ndërkombëtare
- burimet minerale që i shet fshehurazi
Megjithatë, populli i zakonshëm përfiton shumë pak nga këto.
Ushtria – prioriteti numër një
Shteti ka një nga ushtritë më të mëdha në botë krahasuar me popullsinë. Koncepti “Songun” (politika e ushtrisë së parë) vendos ushtrinë mbi gjithçka:
- Ushtarët kanë më shumë ushqim dhe përfitime se populli.
- Shpenzimet për armë janë më të larta se investimet në ushqim apo shëndet.
Shpresa – ndarja e fshehtë
Megjithëse propaganda e portretizon vendin si të fortë e të bashkuar, realiteti është tjetër:
- Shumë të rinj ëndërrojnë të arratisen.
- Informacioni nga Koreja e Jugut futet përmes USB-ve të kontrabanduara nga Kina.
- Disa njerëz fillojnë të kuptojnë se realiteti jashtë vendit është krejt ndryshe nga ajo që shteti predikon.
Megjithatë, arratisja është jashtëzakonisht e rrezikshme. Kufiri është i minuar, i survejuar dhe çdo kapje dënohet rëndë.
Shkollat – edukimi si mjet kontrolli
Në Korenë e Veriut, arsimi është falas në letër, por në praktikë funksionon si vegël propagande.
- Nxënësit që në moshë të vogël mësojnë historinë e udhëheqësve, jo historinë botërore.
- Pjesë e detyrueshme e programit është adhurimi i Kim Il-sung dhe Kim Jong-il.
- Librat shkollorë e portretizojnë Korenë e Jugut dhe SHBA-të si armiqtë kryesorë.
- Mësuesit raportojnë çdo fëmijë që shfaq “shenja mendimi të lirë”.
Shkollat nuk janë vende ku njerëzit arsimojnë veten, por institucione ku regjimi ndërton besnikë.
Jeta e grave – më shumë barrë, më pak liri
Gratë në Korenë e Veriut përballen me vështirësi të dyfishta: ato të sistemit dhe ato të mentalitetit tradicional.
- Shumë gra punojnë në tregjet e zeza të quajtura jangmadang, sepse janë burimi kryesor i mbijetesës për familjet.
- Disa prej tyre detyrohen të punojnë në punë të rënda fizike.
- Dhuna në familje është e zakonshme dhe shpesh injorohet nga autoritetet.
- Gratë që arratisen në Kinë shpesh përfundojnë në trafikim, martesa të detyruara ose shfrytëzim.
Megjithatë, gratë janë ato që shpesh e mbajnë gjallë ekonominë informale të vendit.
Pse feja është e ndaluar?
Regjimi nuk lejon asnjë lloj feje të organizuar, sepse çdo autoritet shpirtëror shihet si kërcënim ndaj udhëheqësit suprem.
- Kishat janë thjesht dekorime propagande për turistët.
- Çdo person që praktikon fshehurazi krishterimin apo fenë tjetër dënohet rëndë.
- Edhe posedimi i një Bible mund të çojë në burgim të përjetshëm.
Regjimi kërkon që njerëzit të besojnë vetëm në Kim-in.
Tregjet ilegale – shpëtimi i popullit
Pas urisë së madhe në vitet ’90, njerëzit kuptuan se nuk mund të mbështeten te shteti. Kështu lindën jangmadang, tregjet e zeza.
Ato:
- furnizojnë popullin me ushqim, rroba, ilaçe
- sjellin mallra të kontrabanduara nga Kina
- janë burimi kryesor i informacionit të huaj
Falë këtyre tregjeve, ekonomia informale është sot shumë më e fuqishme se ekonomia zyrtare.
Arratisja – rreziku i jetës dhe i familjes
Nuk ka rrugë të lehtë arratisjeje.
Kufiri me Korenë e Jugut është i minuar, i rrethuar me mure dhe i mbrojtur nga mijëra ushtarë. Shumica e ikjeve ndodhin përmes Kinës, ku rreziku është:
- kapja nga policia kineze
- dërgimi mbrapa në Korenë e Veriut
- tortura dhe burgimi
- dënimi i familjes që mbetet pas
Vetëm një përqindje shumë e vogël ia dalin.
Sa e fuqishme është ushtria?
Koreja e Veriut ka një nga ushtritë më të mëdha në botë numerikisht, por jo modernisht.
- Shumica e armëve janë të vjetra, nga vitet ’60–’70.
- Teknologjia është e kufizuar dhe e prapambetur.
- Megjithatë, regjimi investon shumë në raketa balistike dhe armë bërthamore — mjeti i vetëm i ndikimit global.
Ushtria është më shumë mjet politik sesa forcë moderne ushtarake.
Propaganda – realitet paralel
Qytetarët jetojnë në dy botë:
1. Bota reale
– varfëri
– mungesë dritë
– ushqim i kufizuar
– kontroll total
2. Bota e propagandës
– udhëheqësi si “shpëtimtar”
– vendi paraqitet si superfuqi
– populli shihet si më i lumturi në botë
– bota e jashtme paraqitet si e rrezikshme
Propaganda shpesh arrin nivele absurde, duke pretenduar se udhëheqësit kanë fuqitë mbi-njerëzore.
Si e shohin popullin udhëheqësin?
Njerëzit e zakonshëm jetojnë midis frikës dhe indoktrinimit.
- Disa e besojnë vërtet propagandën, sepse nuk kanë parë kurrë realitetin jashtë vendit.
- Disa e kuptojnë të vërtetën, por nuk guxojnë të flasin.
- Shumë të rinj, falë USB-ve të kontrabanduara, po hapin sytë gjithnjë e më shumë.
Regjimi e di këtë dhe për këtë arsye ka rritur dënimet për çdo kontakt me kulturën e huaj.
Përmbledhje e gjendjes së vendit
Koreja e Veriut është:
- një vend i izoluar
- me një regjim totalitar të hekurt
- me një popull që jeton mes frikës dhe mungesës
- me një elitë që jeton në luks
- me një ushtri të madhe por të varfër
- me një propagandë që kontrollon çdo aspekt të jetës
Por brenda popullit ka gjithnjë më shumë vetëdije, ëndërr për liri dhe dëshirë për ndryshim.