Arkeologët kanë bërë një zbulim të jashtëzakonshëm në rrjetin e shpellave të Shkëmbit të Gjibraltarit, duke gjetur një shpella që kishte qëndruar e mbyllur për rreth 40,000 vjet. Ky zbulim mund të hedhë dritë të re mbi jetën dhe aktivitetin e Neandertalëve, të cilët banuan në këtë zonë për shekuj me radhë.
Shpella e Gorhamit ndodhet në Plazhin e Guvernatorit, në jug-lindje të Shkëmbit, dhe duket se strehon një “thesar” të vërtetë arkeologjik. Objekte të ndryshme të gjetura në shpella ofrojnë informacion të vlefshëm mbi jetën e përditshme të popullsisë që është zhdukur për mijëra vjet.
Sipas UNESCO-s, ka prova të gjuetisë së zogjve dhe kafshëve detare për ushqim, përdorimin e pendëve për dekorim dhe praninë e pikturave abstrakte në shkëmbinj. Kërkimet shkencore kanë kontribuar ndjeshëm në studimin e evolucionit të Neandertalëve dhe njerëzve modernë.
Në vitin 2024, studiuesit zbuluan një furrë rreth 60,000-vjeçare, që duket se përdorej për të prodhuar katran thupre, një substancë ngjitëse për vegla dhe armë. Struktura rrethore me dy kanale dhe mure të trasha tregon një nivel të avancuar të teknikës për atë kohë.
Drejtori i Muzeut Kombëtar të Gjibraltarit, Clive Finlayson, ka deklaruar se gërmimet kanë nxjerrë në pah edhe guaska deti të transportuara mbi 40,000 vjet më parë, një tregues i qartë i pranisë së Neandertalëve brenda shpellës. Ai e përshkroi momentin kur hyri për herë të parë në dhomën e mbyllur si “një nga më emocionuesit e karrierës së tij”.
Ekspertët besojnë se shpella mund të jetë edhe më e madhe, me korridore dhe nivele të tjera që presin të zbulohen, duke bërë kërkimin shkencor veçanërisht emocionues.
Zbulimi i shpelles së mbyllur për 40,000 vjet ofron një pasqyrë unike mbi jetën e Neandertalëve dhe teknikat e tyre për të prodhuar mjete dhe substanca ngjitëse. Objekte të gjetura dhe prova të aktivitetit të tyre ndihmojnë shkencëtarët të kuptojnë më mirë evolucionin dhe mënyrën e jetesës së njerëzve arkaikë, duke hapur mundësi për zbulime edhe më të mëdha në të ardhmen.