Presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, ka reaguar ashpër pas publikimit të lajmit për mbërritjen në Kosovë të dronëve kamikazë “Skydagger”, të prodhuar nga kompania turke “Baykar”. Ai e ka cilësuar këtë zhvillim si “një shkelje të rëndë të stabilitetit rajonal”, duke akuzuar Turqinë për qëllime gjeopolitike në Ballkanin Perëndimor.
Në një postim në rrjetin “X” (ish-Twitter), Vuçiq deklaroi se “është i tmerruar nga sjellja e Turqisë dhe shkelja brutale e Kartës së Kombeve të Bashkuara dhe Rezolutës 1244 të Këshillit të Sigurimit të OKB-së”. Ai shtoi se “Turqia nuk dëshiron stabilitet në Ballkanin Perëndimor dhe ëndërron të rindërtojë Perandorinë Osmane”.
Deklaratat e Vuçiqit vijnë pas njoftimit të kryeministrit të Kosovës, Albin Kurti, se në Aeroportin Ndërkombëtar të Prishtinës kanë mbërritur kontejnerët me mijëra dronë “Skydagger”, një armë e avancuar që përdoret për qëllime mbrojtëse dhe zbulimi taktik. Kurti theksoi se këta dronë janë pjesë e një programi të modernizimit të Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK), të cilin e quajti “hap të rëndësishëm drejt vetëmbrojtjes kombëtare dhe integrimit në sistemet perëndimore të mbrojtjes”.
Zyrtarët turq nuk kanë reaguar ende ndaj deklaratave të Vuçiqit, por marrëdhëniet mes Beogradit dhe Ankarasë janë përkeqësuar ndjeshëm në muajt e fundit. Analistët e sigurisë në rajon theksojnë se Turqia, përmes kompanisë “Baykar”, po shfaqet si një lojtar strategjik në zhvillimin e industrisë së mbrojtjes së Kosovës, Shqipërisë dhe Bosnjës, duke forcuar aleancat me shtetet me shumicë myslimane në rajon.
Nga ana tjetër, Serbia ka vazhduar bashkëpunimin e saj të ngushtë ushtarak me Rusinë dhe Kinën, përfshirë edhe blerjen e sistemeve ajrore “FK-3” dhe avionëve “MIG-29”. Pavarësisht deklaratave të Vuçiqit për “neutralitet ushtarak”, analistët vlerësojnë se Beogradi e sheh armatosjen e Kosovës si një sfidë direkte ndaj ndikimit të tij tradicional në rajon.
Dronët “Skydagger” konsiderohen një ndër modelet më të avancuara të dronëve kamikazë me rreze të mesme veprimi. Ata janë të aftë të mbulojnë një sipërfaqe të gjerë zbulimi, të neutralizojnë objektiva tokësorë me saktësi të lartë dhe përdoren tashmë nga disa ushtri të vendeve anëtare të NATO-s.
Ky zhvillim shihet si një fazë e re në marrëdhëniet e sigurisë në Ballkan, ku Kosova po konsolidohet si partner strategjik i Turqisë dhe vendeve perëndimore, ndërsa Serbia përpiqet të ruajë ndikimin tradicional të saj në rajon.
Reagimi i Vuçiqit është një mesazh i qartë se Beogradi ndjen se po humbet terren në garën gjeopolitike në Ballkan. Armatosja e Kosovës, ndonëse e mbështetur nga partnerët ndërkombëtarë, po sfidon narrativën serbe për “status quo-në” në rajon.
Në fakt, përfshirja e Turqisë përmes “Baykar” nuk është vetëm një lëvizje tregtare, por një strategji afatgjatë për të shtrirë ndikimin e saj politik dhe teknologjik në shtetet e reja të Ballkanit.
Në këtë kuadër, reagimi i Vuçiqit më shumë tingëllon si frikë nga një ndryshim i ekuilibrave strategjikë sesa si shqetësim i vërtetë për paqen rajonale.