Shkup, 5 korrik 2025 – Novaflash.info
Një deklaratë e papritur e kryeministrit të Maqedonisë së Veriut, Hristijan Mickoski, ka ngjallur debat të gjerë publik pasi ai paralajmëroi mundësinë e vendosjes së taksave shtesë për të gjithë ata që nuk janë të martuar. Ky propozim vjen në kuadër të përpjekjeve për të frenuar rënien drastike të natalitetit në vend.
Në një forum qeveritar të titulluar “Trendet demografike, sfidat dhe zgjidhjet e mundshme”, Mickoski tha se vendi po përballet me një krizë të thellë demografike, dhe se është koha për masa të guximshme.
“Të ndërtojmë një shtet ku më shumë të rinj të martohen dhe të lindin më shumë fëmijë. Çdo politikë që sjellim është për të rikthyer shpresën,” – theksoi ai.
Të dhëna alarmante: Popullsia po zvogëlohet ndjeshëm
Statistikat e paraqitura nga kryeministri janë shqetësuese: gjatë vitit 2024, në Maqedoninë e Veriut lindën 16.061 fëmijë, ndërsa vdiqën 20.201 persona – një rënie natyrore prej 4.140 banorësh vetëm në një vit. Në katër vitet e fundit, vendi ka humbur mbi 33 mijë banorë, çka sipas Mickoskit përbën zhdukjen e një qyteti të tërë si Kavadari apo Kërçova.
Ai theksoi gjithashtu se norma e lindjeve ka rënë nga 12,5 për mijë në vitin 2010 në vetëm 8,8 për mijë në vitin 2024.
Shteti përballë një vendimi të vështirë
Propozimi për taksimin e të pamartuarve është vetëm një nga masat që qeveria po shqyrton si pjesë e strategjisë për “rezistencë demografike”. Mickoski u shpreh se qëllimi nuk është ndëshkimi, por nxitja e martesave dhe mëmësisë si vlera kombëtare.
“Duam të bëjmë mëmësinë një bekim, jo barrë. Të rinjtë duhet të kenë arsye për të qëndruar, jo për t’u larguar,” – deklaroi ai.
Në shumë komuna dhe fshatra të vendit tashmë nuk ka më as nxënës për klasa të para, dhe gjithnjë e më shumë njerëz jetojnë vetëm.
Një qasje që mund të përhapet edhe në rajon?
Kjo nismë e Maqedonisë së Veriut vjen në një kohë kur shumë vende të Evropës Lindore përballen me sfida të ngjashme demografike. Ndërkohë që kritikët paralajmërojnë për ndikimin negativ që mund të ketë një politikë e tillë mbi liritë individuale, mbështetësit e qeverisë e shohin këtë si një hap të domosdoshëm për mbijetesën e kombit.
Megjithatë, për momentin nuk ka një vendim zyrtar për vendosjen e taksës – vetëm një paralajmërim se qeveria “po e mendon seriozisht”.
Propozimi i Mickoskit për të taksuar të pamartuarit është një shembull klasik i politikave të debatueshme që synojnë nxitjen e lindjeve në një vend me rënie të vazhdueshme demografike. Edhe pse mund të perceptohet si diskriminues, ai reflekton një realitet të zymtë për të cilin qeveritë në rajon nuk po ofrojnë zgjidhje konkrete. Tashmë mbetet për t’u parë nëse kjo masë do të kthehet në ligj apo do të mbetet një paralajmërim politik me qëllim stimulimin e debatit publik.