Një zyrtar i lartë i Departamentit Amerikan të Shtetit ka deklaruar për gazetën Koha se vendimi i SHBA-së për pezullimin e Dialogut të planifikuar strategjik me Kosovën ka ardhur pas veprimeve të kryeministrit në detyrë, Albin Kurti, të cilat janë cilësuar si “të njëanshme dhe destabilizuese”.
Sipas tij, shqetësimi më i madh i Uashingtonit lidhet me përpjekjen e Qeverisë së Kosovës për të penguar pjesëmarrjen e Listës Serbe në zgjedhje. “Ajo që duam të theksojmë është se qytetarëve të Kosovës, përfshirë komunitetin serb, nuk duhet t’u mohohet e drejta për të zgjedhur përfaqësuesit e tyre”, tha ai, duke shtuar se këto veprime janë parë si “shkelje e vijës së kuqe”.
Zyrtari amerikan theksoi se masat e SHBA-së nuk kanë për qëllim të ndëshkojnë popullin e Kosovës, por janë një paralajmërim për lidershipin politik. Ai kujtoi se diplomatë amerikanë, përfshirë edhe ambasadoren Anu Prattipati, kishin paralajmëruar Kurtin për pasoja nëse vazhdonte bllokimi i subjekteve serbe, por pavarësisht kësaj, Komisioni Qendror i Zgjedhjeve mori vendim për të mos certifikuar Listën Serbe — një vendim i rrëzuar më pas nga PZAP.
Në lidhje me integrimin e komunitetit serb, ai tha se SHBA pret që institucionet e Kosovës të hapin dialog të drejtpërdrejtë me qytetarët serbë, krahas procesit të Brukselit. Sipas tij, integrimi i strukturave paralele serbe duhet të bëhet në mënyrë të qëndrueshme dhe me pajtueshmërinë e popullatës lokale.
Sa i përket pozitës së nënkryetarit të Kuvendit që u takon serbëve, ai theksoi se institucionet e Kosovës duhet të gjejnë një zgjidhje, qoftë institucionale apo politike.
Ai konfirmoi gjithashtu se prania amerikane në KFOR është jetike për stabilitetin e Ballkanit Perëndimor, por paralajmëroi se nëse Kosova vazhdon me hapa të ngjashëm, SHBA mund të ndërmarrë masa të tjera.
“Zgjedhja është e qartë: Kosova mund të forcojë partneritetin me SHBA dhe të bëhet një shembull stabiliteti, ose të vijojë me hapa të njëanshëm që krijojnë ndasi. Ne shpresojmë që do të ketë ndryshim kursi”, përfundoi ai.
Ky zhvillim tregon një pikë të tensionuar në marrëdhëniet Kosovë–SHBA. Ndërsa Albin Kurti është përpjekur të shtrijë sovranitetin e plotë të Kosovës edhe në veriun e vendit, Uashingtoni po e sheh këtë qasje si të nxituar dhe të rrezikshme për stabilitetin rajonal. SHBA nuk e kundërshton integrimin e komunitetit serb, por kërkon që procesi të bëhet me përfshirje, komunikim dhe gradualitet, jo përmes masave të njëanshme që rrezikojnë përçarje dhe tensione.
Nga njëra anë, Kurti përpiqet të ruajë legjitimitetin e shtetit, duke mos lejuar që Lista Serbe — e mbështetur nga Beogradi — të funksionojë si një strukturë politike paralele. Nga ana tjetër, SHBA vlerëson se përjashtimi i këtij subjekti nga procesi zgjedhor përbën rrezik më të madh: humbjen e përfaqësimit institucional të serbëve dhe shtimin e tensioneve.
Mesazhi amerikan është i qartë: integrimi i serbëve në institucionet e Kosovës është kusht për stabilitetin afatgjatë. Nëse ky proces dështon, mund të cenohet jo vetëm raporti i Kosovës me SHBA, por edhe pozita ndërkombëtare e vendit.
Për Kosovën, kjo është një dilemë e madhe: si të ruajë sovranitetin pa u përplasur me aleatët kryesorë. Në fund, qëndrimi i SHBA-së mbetet vendimtar, dhe kjo nënkupton se çdo qeveri e ardhshme do të duhet të gjejë një rrugë të mesme midis synimeve të brendshme politike dhe kërkesave të partnerëve ndërkombëtarë.