Kosova rrezikon të hyjë në vitin 2026 pa buxhet të miratuar, për shkak të krizës politike që ka bllokuar punën e Kuvendit dhe funksionimin e plotë të qeverisë. Situata është përshkruar si alarmante nga ekspertë të ekonomisë dhe ligjit, të cilët paralajmërojnë pasoja të rënda financiare dhe institucionale nëse nuk gjendet një zgjidhje brenda afateve ligjore.
Ministria e Financave ka bërë të ditur se është duke përgatitur projektligjin për buxhetin e vitit 2026 dhe se dëgjimet buxhetore me organizatat janë në zhvillim. Zyrtarisht, ligji duhet të aprovohet nga qeveria deri më 31 tetor dhe më pas të dërgohet për votim në Kuvend, ku nevojitet një shumicë e thjeshtë për miratim. Mirëpo, Kuvendi i Kosovës ende nuk është konstituuar, gjë që e bën pothuajse të pamundur votimin brenda afateve.
Ish-ministri i Financave, Haki Shatri, paralajmëroi se nëse nuk aprovohet buxheti, nga 1 janari Kosova nuk do të ketë qasje në asnjë mjet financiar të shtetit. Sipas tij, skenari i vetëm mbetet funksionimi me një buxhet të kufizuar për dy muajt e parë të vitit, vetëm për pagesën e pagave të punëtorëve publikë, por pa asnjë investim tjetër zhvillimor. “Nëse kjo ndodh, është shkatërrim i shtetit në emër të patriotizmit”, deklaroi Shatri.
Nga ana tjetër, hulumtuesi i Institutit të Kosovës për Drejtësi (IKD), Naim Jakaj, theksoi se një qeveri në detyrë nuk ka legjitimitet të plotë ligjor për të miratuar një buxhet vjetor, gjë që shton edhe më shumë pasiguritë për vitin fiskal 2026.
Mosmiratimi i buxhetit do të sillte krizën më të thellë financiare në Kosovë që nga paslufta. Sipas ekspertëve, vendi do të humbasë qindra miliona euro nga fondet e Bashkimit Evropian që tashmë kanë nisur të shpërndahen për shtetet e rajonit. Kjo situatë pritet të ndikojë jo vetëm në financat publike, por edhe në stabilitetin ekonomik dhe zhvillimor të vendit.
Rreziku që Kosova të hyjë në vitin 2026 pa buxhet është tregues i brishtësisë së institucioneve të saj politike. Kriza aktuale nuk është vetëm problem parlamentar, por një çështje që prek direkt jetën e përditshme të qytetarëve dhe zhvillimin ekonomik të vendit. Pa një buxhet funksional, Kosova rrezikon të paralizohet financiarisht: pagat mund të mbulohen vetëm përkohësisht, por investimet kapitale, projektet infrastrukturore dhe shërbimet publike do të ndalen.
Për më tepër, bllokada politike ka bërë që Kosova të humbasë mundësi të mëdha zhvillimore. Fondet e BE-së të destinuara për Kosovën kanë mbetur të papërdorura, ndërsa shtetet e tjera të rajonit tashmë kanë përfituar nga plani i rritjes. Kjo jo vetëm që e vendos Kosovën në disavantazh ekonomik, por edhe e dëmton reputacionin e saj si një partner i besueshëm në procesin e integrimit evropian.
Në thelb, situata aktuale reflekton mungesën e stabilitetit politik dhe institucional, e cila ndikon drejtpërdrejt në mirëqenien e qytetarëve. Nëse nuk gjendet një zgjidhje e shpejtë, viti 2026 mund të shënojë një nga krizat më serioze financiare dhe politike të Kosovës pas luftës.
