Projekti për rindërtimin e sheshit “Xhorxh Bush” në Prishtinë, që pritet të transformojë një pjesë të rëndësishme të qendrës së kryeqytetit, ka hyrë sërish në qendër të debatit publik. Një dokument i ri, pjesë e dosjes së tenderit, ka zbuluar mospërputhje të mëdha në shifrat e paraqitura nga Komuna e Prishtinës nën drejtimin e Përparim Ramës.
Sipas dokumentit, në paramasat financiare të projektit mungon një shumë prej 1.1 milionë eurosh, e regjistruar më parë si pjesë e segmentit të quajtur “Sheshi i Katedrales”. Kjo shumë, megjithëse figuron në dokumentet paraprake, nuk është përfshirë në totalin final të tenderit.
Ekspertët e fushës së prokurimit publik e cilësojnë këtë mospërputhje si problem serioz që mund të kërkojë rishikim të kontratës dhe hetim të plotë për mënyrën e kalkulimit të kostove. Ata theksojnë se çdo ndryshim i tillë në paramasë cenon transparencën financiare të projekteve publike, veçanërisht kur bëhet fjalë për vlera milionëshe.
Këto të dhëna përforcojnë akuzat e ngritura më herët nga kandidati i Vetëvendosjes për kryetar të Prishtinës, Hajrulla Çeku, i cili kishte pretenduar se kontrata 18.4 milionëshe për projektin është dhënë me shkelje të rënda ligjore dhe pa respektuar procedurat e detyrueshme. Ai ka dorëzuar dokumente në organet hetuese, duke argumentuar se mungojnë disa elementë thelbësorë të procesit, përfshirë deklaratën e disponueshmërisë dhe konsultimet publike.
Në shtator, Gjykata e Apelit refuzoi kërkesën e Komunës për pezullimin e vendimit të Inspektoratit të Trashëgimisë Kulturore, që kishte ndaluar punimet në këtë zonë, duke theksuar rëndësinë e ruajtjes së trashëgimisë kulturore.
Nga ana tjetër, kryetari Përparim Rama ka mbrojtur projektin, duke thënë se ai do të sjellë një transformim të madh urban dhe estetik për Prishtinën. Sipas tij, punimet janë planifikuar në tri faza për të shmangur bllokimin e qarkullimit dhe për të ruajtur funksionalitetin e qytetit gjatë ndërtimit. Projekti, i parashikuar të përfundojë brenda 240 ditëve pune, kap vlerën e 18.1 milionë eurove.
Megjithatë, debati rreth “shpërputhjes” së 1.1 milionë eurove mbetet një pikë e nxehtë që pritet të thellojë hetimet dhe të vërë në sprovë transparencën e administratës lokale.
Ky rast është një shembull i qartë se si projektet e mëdha publike mund të kthehen në burim dyshimesh në mungesë të transparencës së plotë. Ndërhyrjet urbane, si rindërtimi i shesheve qendrore, kanë vlera të mëdha financiare dhe ndikim të drejtpërdrejtë në jetën e qytetarëve, ndaj çdo mospërputhje në llogaritje financiare duhet të trajtohet me kujdes maksimal.
Nëse mospërputhja prej 1.1 milionë eurosh konfirmohet, ajo do të ishte një goditje për besueshmërinë institucionale të Komunës së Prishtinës dhe për imazhin e udhëheqjes aktuale. Nga ana tjetër, ky rast tregon nevojën për auditim të pavarur të çdo tenderi të madh publik, për të shmangur dyshimet për keqmenaxhim apo abuzim me fonde.
Në fund, kjo çështje nuk është vetëm për një shesh – por për standardin e përgjegjësisë publike që qytetarët kërkojnë nga pushteti lokal.
