Një dukuri e rëndë sociale po shfaq shenja gjithnjë e më shqetësuese në institucionet shëndetësore të Kosovës. Të dhënat e fundit tregojnë se numri i foshnjave të braktisura pas lindjes është në rritje, duke ngritur alarmin për pasojat që kjo situatë sjell për sistemin shëndetësor dhe atë social.
Në Klinikën e Neonatologjisë, ku trajtohen foshnjat e porsalindura, janë regjistruar tri raste të braktisjes vetëm gjatë muajit janar. Ndërkohë, gjatë vitit të kaluar, gjithsej 32 foshnja janë lënë pa përkujdesje prindërore dhe janë trajtuar përmes mekanizmave institucionalë.
Ambientet e klinikës janë shpesh të mbushura me të qara foshnjash që sapo kanë ardhur në jetë, por që nuk përqafohen nga prindërit biologjikë. Përkujdesja ndaj tyre ofrohet nga stafi mjekësor, i cili përveç detyrës profesionale, merr përsipër edhe një barrë të rëndë emocionale.
Drejtori i Klinikës së Neonatologjisë ka bërë të ditur se aktualisht në këtë klinikë ndodhen dy foshnja të lëna pa përkujdesje prindërore, ndërsa një tjetër tashmë është sistemuar në një familje strehuese përmes ndërmjetësimit të Qendrës për Punë Sociale.
Sipas mjekëve, arsyet më të shpeshta që çojnë në braktisjen e foshnjave lidhen me lindjet jashtëmartesore, varfërinë, rrethanat e rënda sociale, neglizhencën prindërore dhe dhunën në familje. Në disa raste, foshnjat braktisen edhe për shkak të anomalive të lindura apo sëmundjeve të rënda shëndetësore.
Për këta fëmijë ekzistojnë dy mundësi strehimi dhe përkujdesjeje: familjet strehuese dhe familjet adoptuese. Megjithatë, institucionet përballen me mungesë serioze të familjeve strehuese, veçanërisht në kryeqytet. Aktualisht janë vetëm tri familje aktive, ndërsa nevojat janë shumë më të mëdha, duke detyruar autoritetet që disa fëmijë t’i sistemojnë në komuna të tjera.
Organizatat që merren me mbrojtjen e fëmijëve theksojnë se familjet strehuese duhet të përmbushin kritere të rrepta ligjore, sociale dhe psikologjike, në mënyrë që të garantohet mirëqenia dhe siguria e fëmijëve të braktisur.
Sipas statistikave, gjatë vitit të kaluar, 12 foshnja janë vendosur në familje strehuese, 19 janë ribashkuar me familjet biologjike, ndërsa 7 fëmijë janë adoptuar nga raste të mëhershme.
Rritja e rasteve të braktisjes së foshnjave është një tregues i qartë i problemeve të thella sociale dhe ekonomike. Mungesa e mbështetjes për nënat në vështirësi, stresi social dhe stigma vazhdojnë të ndikojnë drejtpërdrejt në këtë fenomen. Pa politika parandaluese dhe ndihmë konkrete institucionale, kjo dukuri rrezikon të përhapet edhe më shumë.