Zyrtari i Institutit Demokratik të Kosovës (KDI), Eugen Cakolli, ka reaguar ashpër ndaj vendimit të qeverisë për ndarjen e 100 eurove për studentët, vetëm pak ditë para mbajtjes së zgjedhjeve lokale dhe balotazhit.
Në një postim në rrjetet sociale, Cakolli e ka quajtur këtë veprim vazhdimësi të keqpërdorimit të parasë publike për qëllime elektorale, duke theksuar se koha e shpërndarjes së mjeteve përkon pikërisht me fazën më të ndjeshme të procesit zgjedhor.
“Ndarja e 100 eurove për studentë pesë ditë para zgjedhjeve lokale, dhe ekzekutimi i këtyre mjeteve sot, tri ditë para balotazhit – është vijimësi e skemës së keqpërdorimit të parasë publike si instrument elektoral,” ka shkruar Cakolli.
Sipas tij, nëse qëllimi i qeverisë do të ishte ndihma reale për studentët, ajo duhej të jepej në kohën kur ka filluar viti akademik, më 15 shtator, dhe jo tani. Ai gjithashtu nënvizoi se edhe në atë periudhë, një qeveri në detyrë nuk do të kishte bazë ligjore për ta bërë një veprim të tillë.
Cakolli ka shtuar se problemi më i madh qëndron në normalizimin e shkeljeve ligjore, pasi ato po justifikohen nën arsyetimin se janë “në të mirë të qytetarëve”. Sipas tij, një qasje e tillë rrezikon ta minojë besimin në institucione dhe ta kthejë shkeljen ligjore në praktikë të pranueshme.
Ky reagim vjen në një moment kur në vend po zhvillohet fushata për balotazhin e zgjedhjeve lokale, dhe veprime të tilla financiare nga qeveria po ngjallin debat publik për etikën institucionale dhe ndarjen e pushtetit nga fushatat politike.
Reagimi i Eugen Cakollit nxjerr në pah një nga problemet më të ndjeshme të demokracisë kosovare – përdorimin e fondeve publike për përfitime elektorale. Ky fenomen, edhe pse i dënuar me ligj, shpesh kalon pa pasoja konkrete.
Në thelb, ndarja e ndihmave financiare në prag zgjedhjesh krijon perceptimin se vota mund të blihet përmes përfitimeve të përkohshme, gjë që dëmton integritetin e procesit demokratik.
Nëse kjo praktikë vazhdon të normalizohet, ajo rrezikon të shndërrohet në strategji të zakonshme politike, duke e zbehur dallimin midis qeverisjes dhe fushatës. Reagime si ky i Cakollit janë të nevojshme për të rikujtuar se ligji dhe etika publike duhet të jenë mbi interesin elektoral.